12 sierpnia możecie wyjść z hotelu na zwykły wieczorny spacer i zobaczyć, jak dzień nagle gaśnie. Na północy Hiszpanii Księżyc całkowicie zasłoni Słońce, a na południu zakryje tylko część jego tarczy. Zjawisko rozegra się nisko nad zachodnim horyzontem, więc widok może zasłonić budynek, drzewo albo wzgórze.
Z północy Hiszpanii zobaczysz całkowite zaćmienie Słońca
12 sierpnia 2026 r. nad Hiszpanią przejdzie pierwsze od ponad stu lat całkowite zaćmienie Słońca widoczne z Półwyspu Iberyjskiego. Pas całkowitego zaćmienia przetnie kraj z zachodu na wschód – od A Coruñi aż po Palmę na Majorce.
W jego zasięgu znajdą się między innymi Oviedo, León, Bilbao, Burgos, Saragossa i Walencja. W prawie całej północnej połowie kraju Księżyc zasłoni całą tarczę Słońca. Na krótko zrobi się ciemno i będzie można zobaczyć koronę słoneczną.
Na południu Hiszpanii zaćmienie pozostanie częściowe. Księżyc zasłoni dużą część Słońca, ale nie zapadnie pełna ciemność. Różnicę może więc zrobić kilkadziesiąt kilometrów, szczególnie w pobliżu granicy pasa całkowitego zaćmienia.
Im dalej na wschód, tym niżej będzie Słońce
W Hiszpanii pełna faza wypadnie tuż przed zachodem Słońca. Na zachodzie kraju tarcza będzie jeszcze dość wysoko. Nad Morzem Śródziemnym zjawisko rozegra się niemal na linii horyzontu.
| Miejsce | Co zobaczycie | Maksimum | Czas pełnej fazy | Wysokość Słońca |
|---|---|---|---|---|
| A Coruña | całkowite zaćmienie | około 20:28 | około 1 min 16 s | około 12° |
| Burgos | całkowite zaćmienie | około 20:29 | około 1 min 44 s | około 8° |
| Walencja | całkowite zaćmienie | około 20:32 | około 1 min | około 4,4° |
| Palma | całkowite zaćmienie tuż przed zachodem | około 20:32 | zależny od dokładnego punktu | około 2° |
Czasy są lokalne. Dokładny początek i długość pełnej fazy zależą od miejsca, dlatego nie wystarczy sprawdzić samego regionu. Na granicy pasa całkowitości niewielka zmiana położenia może zdecydować, czy zobaczycie pełne czy częściowe zaćmienie.
Na plaży w Walencji trzeba patrzeć w stronę miasta
Morze leży po wschodniej stronie Walencji, a słońce będzie zachodziło po stronie lądu. Na plażach Malvarrosa i Cabanyal najważniejsza część zjawiska pojawi się więc nad miastem, nie nad wodą.
Szeroka plaża nie rozwiązuje problemu. Drzewa, budynki albo wzniesienie na zachodzie mogą zasłonić Słońce, które w maksimum znajdzie się tylko 4,4° nad horyzontem. Na Majorce będzie jeszcze niżej – w Palmie około 2°.
Dokładne położenie Słońca dla wybranej miejscowości i przeszkody na linii widoku sprawdzicie w oficjalnym hiszpańskim lokalizatorze. Zróbcie to przed wyjściem z hotelu, a nie dopiero na zatłoczonej plaży.
Pogoda może zmienić najlepszy plan
Historia zachmurzenia sprzyja wnętrzu kraju bardziej niż północnemu wybrzeżu. Analiza AEMET z lat 2010–2025 pokazuje, że nad wybrzeżem Galicji, Asturii, Kantabrii i Kraju Basków niebo było bezchmurne lub lekko zachmurzone w 30–50% podobnych sierpniowych wieczorów. W dolinie Ebro i części środkowej Hiszpanii wynik sięgał 50–70%.
Pierwszy raz sprawdźcie prognozę 9 sierpnia, a ponownie dzień przed wydarzeniem. Patrzcie na zachmurzenie niskie, średnie i wysokie, nie tylko na ikonę pogody dla całego dnia.
Nie planujcie dalekiego przejazdu kilka godzin przed zaćmieniem. Kilkadziesiąt dodatkowych sekund pełnej fazy nie pomoże, jeśli utkniecie w korku albo dotrzecie do miejsca z zasłoniętym horyzontem.
Hiszpania spodziewa się prawie pół miliona dodatkowych turystów
Hiszpański rząd szacuje, że od 10 do 16 sierpnia do 36 prowincji objętych całkowitym zaćmieniem i ich okolic przyjedzie o 446 700 turystów więcej. Rezerwacji hotelowych na sierpień jest o 17,8% więcej niż rok wcześniej.
Władze przygotowują specjalne plany bezpieczeństwa, ochrony ludności i organizacji ruchu. Jeśli macie już nocleg w pasie całkowitego zaćmienia, najbezpieczniejszym planem będzie obserwacja możliwie blisko niego. Przed wyjściem sprawdźcie komunikaty miasta, transport publiczny i ewentualne zamknięcia dróg.
Zwykłe okulary przeciwsłoneczne nie wystarczą
Do obserwacji faz częściowych potrzebujecie okularów do zaćmień zgodnych z normą ISO 12312-2. Zwykłe okulary przeciwsłoneczne, zdjęcia rentgenowskie, płyty CD i przydymione szkło nie chronią wzroku.
Aparat, lornetka i teleskop wymagają własnego filtra słonecznego zamontowanego z przodu obiektywu. Samych okularów do zaćmień nie wolno używać jako filtra podczas patrzenia przez taki sprzęt.
W pasie całkowitego zaćmienia filtry można zdjąć dopiero wtedy, gdy jasna tarcza Słońca zniknie w całości. Załóżcie je ponownie przed pojawieniem się pierwszego jasnego fragmentu. Na południu Hiszpanii pełna faza nie nastąpi, więc ochrona oczu jest potrzebna przez cały czas obserwacji.
Po zaćmieniu zacznie się noc Perseidów
12 sierpnia atrakcje na niebie nie skończą się wraz z zachodem Słońca. Maksimum Perseidów przypadnie tej samej nocy między 4:00 a 6:00 rano 13 sierpnia. Dużej aktywności można spodziewać się już od około 23:00.
Księżyc będzie wtedy w nowiu, więc jego światło nie rozjaśni nieba. Najwięcej zobaczycie z dala od lamp, promenad i centrów miast. Nie ma jednak sensu ruszać w trasę zaraz po zaćmieniu. Hiszpański IGN radzi poczekać, aż zmniejszy się ruch na drogach.
Co będzie w sąsiednich krajach?
Całkowita faza zahaczy jeszcze o niewielki fragment północno-wschodniej Portugalii. W pozostałej części Portugalii, we Francji, Andorze i Maroku zaćmienie będzie częściowe. Turyści w Lizbonie, Porto albo Algarve zobaczą więc zasłoniętą część Słońca, ale nie pełną ciemność ani koronę słoneczną. Sam przejazd przez granicę z Hiszpanią też nie wystarczy, bo rodzaj zaćmienia zależy od dokładnego miejsca.
Za rok pełne zaćmienie zawita na południe Hiszpanii
Jeśli 12 sierpnia będziecie na południu kraju, zobaczycie tylko zaćmienie częściowe. Pas całkowitego zaćmienia wróci jednak do Hiszpanii już 2 sierpnia 2027 r. i obejmie wtedy okolice Kadyksu, Malagi, Ceuty oraz Melilli.
W 2028 r. przez kraj przejdzie jeszcze zaćmienie obrączkowe. Potem na kolejne całkowite zaćmienie widoczne z Hiszpanii trzeba będzie czekać do 2053 r.
Na tegoroczny wieczór najpierw sprawdźcie dokładne położenie hotelu względem pasa całkowitego zaćmienia. Następnie znajdźcie odsłonięty widok na zachód i przygotujcie okulary. Dopiero prognoza z ostatnich dni pokaże, czy trzeba zmienić wybrane miejsce.
Informacja o aktualizacji
Aktualizacja 31 lipca 2026 r.: sprawdziliśmy przebieg pasa całkowitego zaćmienia, dane dla opisanych miast, historię zachmurzenia, prognozowany ruch turystyczny, maksimum Perseidów oraz zasady bezpiecznej obserwacji. Prognozę pogody i lokalne komunikaty transportowe trzeba ponownie sprawdzić 9 i 11 sierpnia.
Leave a Comment